Odpowiedź Joshuy Samuelsa na problem odpadów w modzie: „Noś je. Naprawiaj. Przerabiaj”

Londyński projektant Joshua Samuels zbudował swój biznes na zasadzie nietworzenia niczego nowego. Od lat wraz ze swoim zespołem ratuje odrzucone tekstylia przed trafieniem na wysypisko, przekształcając je w ubrania streetwearowe, które znajdują nabywców na całym świecie.

„Według naszych ostrożnych szacunków od początku 2025 roku uratowaliśmy przed wysypiskiem około 18 000 sztuk odzieży” – powiedział Samuels w rozmowie z FashionUnited, dodając, że chciałby pewnego dnia udokumentować i opublikować historię każdego uratowanego ubrania. „Chodzi o system, dzięki któremu można by sprawdzić, z jakich elementów powstał dany produkt. W skali całej branży mody jesteśmy oczywiście niewielcy, ale i tak przetwarzamy zaskakująco dużą ilość materiałów”.

W sierpniu Samuels zaprezentował swoją najnowszą kolekcję, Peakaboo, w której posunął swoje zaangażowanie w zrównoważony rozwój o krok dalej, tworząc każdy element w procesie, który określa mianem produkcji „odwrotnej”.

„To w rzeczywistości dość długi proces. Najpierw naszywa się tkaninę, potem nacina, wywija i obszywa, stębnuje, podkleja, prasuje, ponownie obszywa i stębnuje. W efekcie końcowym wygląda to bardzo prosto, ale pod spodem kryje się wiele pracy” – wyjaśnił. „Jednak w szerszym ujęciu, produkcja »odwrotna« to po prostu nasz stały sposób pracy. Tworzenie czegoś z czegoś, co już zostało stworzone”.

Proces ten jest antytezą fast fashion. „To po prostu trwa wieki” – powiedział Samuels. Projektant poświęca dodatkowy czas nie tylko na konstrukcję odzieży, ale także na pozyskiwanie ubrań vintage, które staną się podstawą jego kreacji.

„Co ciekawe, gotowe projekty nie wyglądają na szczególnie skomplikowane. Wręcz przeciwnie, sprawiają wrażenie minimalistycznych i prostych. Ale osiągnięcie tego efektu wymaga wielu małych etapów i mnóstwa czasu. Myślę, że to jest najtrudniejsze: włożyć w coś mnóstwo pracy, nie sprawiając przy tym wrażenia, że projekt jest »przekombinowany«” – powiedział.

Według Programu Środowiskowego Organizacji Narodów Zjednoczonych (UNEP) branża mody odpowiada rocznie za 92 miliony ton odpadów, a prognozy wskazują na wzrost do 134 milionów ton do 2030 roku. Tymczasem w ostatnich latach zainteresowanie zrównoważonym rozwojem w branży mody stopniowo maleje — po raz pierwszy od dekady zrównoważony rozwój i cyrkularność nie znalazły się w pierwszej dziesiątce kluczowych tematów branżowych w raporcie McKinsey & Company „State of Fashion 2026”.

Idąc pod prąd, Samuels przyznaje, że jest nieco cyniczny co do tego, czy zrównoważony rozwój kiedykolwiek był rzeczywiście kluczowym punktem w agendzie branży. „Znaczna część przemysłu opiera się na wzroście i corocznej sprzedaży coraz większej liczby produktów. Zrównoważony rozwój stał się na pewien czas użytecznym tematem do dyskusji, ale nie jestem pewien, czy oznacza to, że rzeczywiste priorytety kiedykolwiek uległy zmianie” – powiedział.

„Produkujcie mniej pieprzonego towaru” – powiedział Samuels

Według UNEP światowy przemysł tekstylny i odzieżowy produkuje rocznie ponad 100 miliardów sztuk odzieży, co stanowi 60-procentowy wzrost od 2010 roku. Z danych Fundacji Ellen MacArthur wynika, że na całym świecie do ponownego użycia lub recyklingu zbiera się zaledwie około 12 procent tekstyliów, a mniej niż 1 procent używanej odzieży jest przetwarzany na nowe ubrania.

„Cały ten model jest szalony. Produkujesz tysiące sztuk w nadziei, że sprzedasz setki, resztę przeceniasz, a to, co zostanie, wyrzucasz, by za trzy tygodnie powtórzyć wszystko od nowa. Marnotrawstwo jest w zasadzie wpisane w ten model biznesowy. A potem wszyscy ekscytują się, że kolejne 40 000 sztuk jest wykonane z »organicznej« bawełny” – powiedział. „Na świecie jest już wystarczająco dużo ubrań. Noście je. Naprawiajcie. Przerabiajcie. Nadawajcie im nowy, dziwny charakter. Produkujcie mniej nowych”.

Jak twierdzi projektant, kolekcja Peakaboo Samuelsa jest w całości wykonana z przetworzonych ubrań vintage. Kolekcja obejmuje torby, koszule, T-shirty i czapki i jest już dostępna na stronie internetowej marki.